***  استان کرمانشاه  ***

مرکز استان سال تاسیس مساحت ( کیلومتر مربع) تعداد شهرستان جمعیت (نفر) شهرهای مهم محل در ایران زبان اصلی
کرمانشاه 1316 24998 14 1938060 اسلام آباد غرب، هرسین و کنگاور اصلی کردی و لکی، کرمانشاهی، زنگنه، کلهری، سنجابی، گورانی ، جافی و فارسی

   استان کرمانشاه در غرب ایران واقع شده‌است. جمعیت این استان بنا بر برآوردها۱٬۹۰۲٬۷۶۰ نفر است. مرکز این استان شهر کرمانشاه است که دارای حدود ۷۸۴٬۶۰۲ نفر جمعیت است که ۱٬۴۱۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد. در طی سده‌های گوناگون به دلیل جایگاه ویژه راهبردی کرمانشاه، این شهر دارای اهمیت ویژه‌ای بوده‌است. امروزه نیز از مهم‌ترین شهرهای غرب ایران به شمار می‌رود

   استان کرمانشاه یکی از استانهای کردنشین کشور محسوب می‌شود. کرمانشاه از دید گوناگونی آب و هوائی و قومی و مذهبی دارای تنوع زیادی است از لحاظ آب و هوایی دارای چهار فصل در یک زمان است برای نمونه قصر شیرین دارای آب و هوای گرم و سنقر و پاوه دارای آب و هوای سرد و کرمانشاه دارای آب و هوای معتدل هستند در این استان قومیت‌های گوناگونی زندگی می‌کنند

                                                               غار فوری قلعه                تاق بستان (کرمانشاه)

    زبان :

   زبان کردی دارای شاخه ها و گویش های گوناگونی است. لکی، کلهری، جافی سورانی، پاوه‌ای، ژاو رودی، لهونی، بالاجوبی، کردی کرمانشاهی، اردلانی .اورامی و گوران را از رایج ترین گونه‌های گویشی در استان کرمانشاه برشمرد

  زبان کردی و فارسی کرمانشاهی در شهر کرمانشاه از رایج‌ترین زبان‌ها می‌باشند. و در استان گویش‌های لکی، کردی کرمانشاهی، زنگنه ای، سنجابی، گورانی، کلهری، فارسی کرمانشاهی جافی در شهرهای جوانرود، روانسر، ثلاث باباجانی، بخش‌هایی از پاوه و سرپل ذهاب. و ترکی آذربایجانی نیز در سنقر رواج دارد و همچنین زبان لکی درشهرستان هرسین، شهرستان صحنه و شهرستان کنگاور رواج دارد.

جدول 1- برآورد سطح‏ ، توليد و عملكرد در هكتا‏ر ا‏ستا‏ن‏ کرمانشاه به‏ تفكيك‏ نوع‏ محصول‏ ( سا‏ل‏ زرا‏عى‏:90 -89  )

نام محصول سطح ( هکتار ) تولید ( تن ) عملکرد ( کیلوگرم / هکتار )
آبی دیم جمع آبی دیم جمع آبی دیم
غلات گندم 63222 322425 385648 296155 377583 673738 4684.35 1171.07
جو 2323 133650 135974 8769 163369 172138 3774.69 1222.36
شلتوک 16 0 16 23 0 23 1429.19 0
ذرت دانه ای 25461 0 25461 232043 0 232043 9113.51 0
جمع 91023 456076 547099 536990 540952 1077942
حبوبات نخود 78 75214 75292 83 35626 35709 1066.07 473.67
عدس 0 262 262 0 106 106 0 406.7
جمع 78 75475 75553 83 35733 35816
محصولات صنعتی چغندر قند 7072 0 7072 321647 0 321647 45484.28 0
کلزا 5182 0 5182 13802 0 13802 2663.68 0
سایر دانه های روغنی 1700 0 1700 2619 0 2619    
جمع 13953 0 13953 338068 0 338068
سبزیجات سیب زمینی 466 0 466 4764 0 4764 10231.72 0
پیاز 1312 0 1312 83845 0 83845 63906.25 0
گوجه فرنگی 1409 0 1409 68274 0 68274 48466.02 0
سایر سبزیجات 325 0 325 569 0 569    
جمع 3511 0 3511 157452 0 157452
محصولات جالیزی
خیار 118 0 118 1365 0 1365 11581.39 0
جمع 118 0 118 1365 0 1365
نبابات علوفه ای یونجه 1294 0 1294 15134 0 15134 11700.08 0
شبدر 67 0 67 308 0 308 4625.88 0
جمع 1360 0 1360 15442 0 15442
جمع کل 110042 531551 641593 1049401 576685 1626086

جدول 2 - آمار جمعيت دامي ( سال 1390 )

شرح تعداد (راس) تعداد (هزار واحد دامی)
گوسفند و بره 1993.32 1993.3
بز و بزغاله 561.38 421
گاو و گوساله اصیل 16.17 153.6
گاو و گوساله دورگ 139.59 907.3
گاو و گوساله بومی 87.82 351.3
گاومیش 0.16 1
شتر (نفر) - -

جدول  3 -  آمار مرغداري هاي صنعتي و نيمه صنعتي ( سال 1390 )    (كليه واحدها اعم از دارنده پروانه بهره برداري ، كارت شناسايي و غيره)

واحد شمارش مرغ گوشتی مرغ تخمگذار مرغ مادر گوشتی مرغ مادر تخمگذار پولت تخمگذار واحدهای جوجه کشی
تعداد ( باب ) 765 20 8 - 1 3
ظرفیت ( قطعه ) 8508664 732500 356000 - 10000 1109260

جدول 4 - آمار زنبورستان ها ( سال1390 )

تعداد کندو میزان تولید عسل ( کیلو گرم )
بومی مدرن جمع بومی مدرن جمع
7900 150000 157900 0.01 1.452 1.462

جدول 5 - آمار مزارع صنعتي و نيمه صنعتي پرورش آبزيان ( سال 1390 )

شرح ماهیان گرم آبی ماهیان سرد آبی میگو
واحد ( تعداد ) 69 304 -
مساحت ( هکتار ) 471 15.2 -

جدول 6 - آ آمار توليد فراورده هاي پروتئيني حيواني و عسل  ( سال1390 )    - هزارتن

گوشت قرمز شیر گوشت مرغ تخم مرغ عسل
28.9 255.1 36 7.2 1.5

جدول 7 -  میزان تولید آبزی پروری به تفکیک نوع ( سال1390 )

گرم آبی سرد آبی منابع آبی ماهیان خاویاری میگوی آب شیرین شاه میگو میگوی آب شور جمع کل
1854 6694 2000 - 13 - - 10561

جدول 8 -  - تعداد واحد های تولیدی، میزان سرمایه و اشتغال صنایع تبدیلی و تکمیلی  ( سال 1390 )    واحد :  فقره - میلیون ریال - نفر

گروه باغی گروه زراعی گروه دام و طیور گروه شیلاتی
تعداد واحد میزان سرمایه میزان اشتغال تعداد واحد میزان سرمایه میزان اشتغال تعداد واحد میزان سرمایه میزان اشتغال تعداد واحد میزان سرمایه میزان اشتغال
10 63238.4 126 44 201287.3 496 13 151660.7 378 0 0 0